Zagrożenia na stanowisku spawacza i ochrona przed nimi

Stanowisko spawacza wiąże się z wieloma poważnymi zagrożeniami, takimi jak wysoka temperatura, promieniowanie łuku spawalniczego czy ekspozycja na szkodliwe opary. Aby zapewnić bezpieczeństwo i zdrowie pracowników, niezbędne jest stosowanie odpowiednich środków ochrony indywidualnej oraz przestrzeganie zasad BHP.

Prace spawalnicze

Każdy sektor przemysłu wymaga wykonywania prac spawalniczych. Praca spawacza zaliczana jest do szczególnie niebezpiecznych i odpowiedzialnych. Spawaczom zagrażają: olśnienia, oparzenia, porażenia prądem, wybuchy, pożary, zatrucia oraz urazy i schorzenia skóry, płuc czy oczu.

Najmniej znane są zagrożenia szkodliwymi czynnikami chemicznymi oraz fizycznymi, mającymi miejsce przy procesach spawania oraz niezbędne środki i sposoby ochrony przed takimi zagrożeniami.

Szczególnie niebezpieczne prace spawalnicze

Do wyjątkowo niebezpiecznych prac spawalniczych należą:

• na zbiornikach i rurociągach po środkach chemicznych, a także innych środkach stwarzających zagrożenie życia lub zdrowia oraz środowiska,
• prowadzone na działających urządzeniach i sieciach gazowych, przy których wydzielają lub mogą wydzielać się ilości gazu powodujące zatrucie, a nawet wybuch i pożar.

Środki ochrony indywidualnej lub zbiorowej przy pracach spawalniczych

Spawanie należy do prac, w trakcie których wymagane jest stosowanie środków ochrony indywidualnej. Rodzaje środków ochrony indywidualnej i zbiorowej spawaczy dostosowane muszą być do zagrożeń, jakie występują przy poszczególnych kategoriach spawania i konkretnych czynnościach.

Dobór środków ochrony indywidualnej dla spawacza

• Dobór środków ochrony oczu i twarzy
  

  W zależności od procesu spawania stosowane są różne środki ochrony oczu i twarzy:

  • środki stosowane w trakcie spawania gazowego, lutospawania oraz cięcia tlenem;
  • środki używane podczas spawania łukiem elektrycznym, cięciu tlenem lub strumieniem plazmy;
  • przyłbice spawalnicze stosowane głównie w procesach technologicznych wymagających długotrwałego spawania;
  • kaptury spawalnicze wykorzystywane w trudno dostępnych miejscach oraz wymagających zmiennego ustawiania głowy i ciała;
  • tarcze spawalnicze przeznaczone do ochrony oczu, całej twarzy i szyi spawacza.

• Ochrona rąk przed odpryskami stopionych metali
  

  Rękawice spawalnicze ze skór chromowych o wyprawie termoodpornej (skóry bydlęce i świńskie) i odpowiednio impregnowanej.

• Obuwie dla spawaczy
  

  Obuwie dla spawacza dopuszczalne to obuwie bezpieczne lub ochronne, zależy to od wyposażenia go w podnoski. Obuwie takie powinno być wykonane ze skóry odpornej na działanie czynników gorących, takich jak iskry i odpryski gorących metali.

• Odzież dla spawaczy
  

  Bluza dla spawacza należy do grupy odzieży chroniącej przed czynnikami gorącymi. Najczęściej są to ubrania uszyte z tkanin przeciwpalnie impregnowanych i o należytych właściwościach dielektrycznych jak również odporności na działanie drobnych rozprysków płynnego metalu. Stosowane są także fartuchy dla spawaczy wykonane ze skór. Konstrukcja odzieży powinna uniemożliwiać zatrzymywanie się na odzieży stopionego metalu.

W celu wyeliminowania zakupu nieodpowiednich środków ochrony indywidualnej należy dokonać doboru tych środków w porozumieniu z pracownikami. Polecamy szczególnie spodnie dla spawacza.

Podsumowanie

Praca spawacza, mimo że niezbędna w wielu gałęziach przemysłu, wiąże się z wieloma poważnymi zagrożeniami dla zdrowia i życia. Wysoka temperatura, promieniowanie, niebezpieczne gazy oraz odpryski metalu to tylko niektóre z czynników ryzyka. Dlatego tak istotne jest stosowanie odpowiednio dobranych środków ochrony indywidualnej – od przyłbic i rękawic, po specjalistyczną odzież i obuwie. Właściwa ochrona oraz świadomość zagrożeń to klucz do bezpiecznego i odpowiedzialnego wykonywania prac spawalniczych.