Praca w porze nocnej podlega szczególnemu uregulowaniu. Pracownicy wykonujący obowiązki służbowe w porze nocnej, uprawnieni są do uzyskania dodatkowych uprawnień od pracodawcy ze względu na uciążliwość pracy w niestandardowych godzinach. Kodeks pracy mówi, że nie każdy pracownik może pracować w nocy. Jakie profity wynikają z pracy w nocy?

Pora nocna, czyli jaka?

Zgodnie z Kodeksem pracy pora nocna obejmuje 8 godzin, które przypadają między godziną 21.00 a 7.00 rano. To pracodawca dokonuje wyboru przedziału czasowego.

Osobą pracującą w porze nocnej jest pracownik, którego rozkład czasu pracy obejmuje w trakcie każdej doby, co najmniej 3 godziny pracy, bądź którego przynajmniej 1/4 czasu pracy w okresie rozliczeniowym stanowi porę nocną.

Czas pracy w porze nocnej

Czas pracy pracownika, wykonującego pracę szczególnie niebezpieczne, czy też związane z dużym wysiłkiem fizycznym bądź umysłowym, w wyżej podanym przedziale godzinowym, obejmującym  nocną porę, nie może przekraczać 8 godzin na dobę.

Tenże limit nie obowiązuje jednak pracowników zarządzających w imieniu pracodawcy zakładem pracy, jak również w sytuacji, kiedy konieczne jest prowadzenie akcji ratowniczej, celem ochrony życia lub zdrowia ludzkiego, ochrony środowiska, ochrony mienia lub usunięcia awarii.

Uprawnienia pracownika pracującego w porze nocnej

Osobom pracującym w porze nocnej przysługuje prawo do dodatku do wynagrodzenia. Dodatek przysługuje za każdą godzinę pracy, która przypada na porę nocną, w wysokości 20 procent stawki godzinowej, wynikającej z minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ta wysokość, to wysokość minimalna, którą pracownik za pracę w porze nocnej musi otrzymać. Pracodawca w wewnętrznych regulacjach, może dla takiego pracownika ustalić wyższy procent wynagrodzenia, nie może go jednak obniżyć, ani pozbawić.

Dodatek za pracę w porze nocnej należy się nawet za jedną godzinę takiej pracy, bez względu na to, czy pracownik wykonuje pracę w nocy stale, czy sporadycznie.

Zakaz pracy w porze nocnej

Niektóre grupy pracowników objęte są bezwzględnym zakazem zatrudniania w porze nocnej. Należą do nich: kobiety w ciąży oraz pracownicy młodociani. W przypadku pracowników opiekujących się dzieckiem do 4. roku życia, mogą oni wykonywać pracę w omawianej porze tylko za ich pisemną zgodą.

Natomiast, praca w porze nocnej pracowników niepełnosprawnych  dozwolona jest pod warunkiem, że lekarz odpowiedzialny za badania profilaktyczne lub lekarz sprawujący opiekę nad pracownikiem, oczywiście na jego wniosek, wyda zgodę na uchylenie zakazu pracy bądź, w sytuacji kiedy osoba niepełnosprawna zatrudniona jest przy pilnowaniu.

W świetle przepisów BHP

Pracodawca powinien:

• wykonać na stanowisku pracy ocenę ryzyka zawodowego, uwzględniając pracę w porze nocnej;
• poinformować pracowników o wynikach oceny ryzyka zawodowego;
• sporządzić instrukcję BHP dla konkretnego stanowiska pracy, na którym wykonywana jest praca w porze nocnej i udostępnić ją pracownikom;
• w pomieszczeniach, w których jest to wymagane, wprowadzić obowiązek, a następnie określić sposób meldowania się zatrudnionych tam pracowników;
• przestrzegać orzeczeń lekarza medycyny pracy;
• przestrzegać zakazu zatrudniania w porze nocnej kobiet w ciąży i pracowników młodocianych;
• przestrzegać wymiaru nocnego czasu pracy pracowników wykonujących pracę szczególnie niebezpieczną, która wymaga dużego wysiłku fizycznego i umysłowego;
• dokładnie dokumentować pracę wykonywaną w porze nocnej;
• uwzględnić w organizacji występujące zagrożenia.